Connect with us

İsviçre

İsviçre Sağlık Sisteminde Kadınlar Tüm Alanlarda Dezavantajlı

yazar

Published

on

Bern Üniversitesi’nin bir araştırma raporuna göre, kadınlar İsviçre sağlık sisteminde dezavantajlı durumda. Tüm sağlık sektöründe köklü bir zihniyet değişiminin gerekli olduğu vurgulanıyor.

Amme Kamber’in haberine göre, Bern Üniversitesi tarafından yapılan ve bu hafta yayınlanan bir araştırma raporu, kadınların İsviçre sağlık sisteminin tüm incelenen alanlarında dezavantajlı olduğunu ortaya koydu. Raporda, tanısal yöntemlerin daha çok erkeklere yönelik olduğu ve kadınlara özgü hastalıklarda sınırlı tedavi seçeneklerinin bulunduğu vurgulanıyor. Raporun yazarları, tüm sağlık sektöründe köklü bir zihniyet değişiminin gerekliliğine dikkat çekiyor.

Tanısal Yöntemler ve Tedavi Seçenekleri

Bern Üniversitesi Cinsiyet Araştırmaları Merkezi (IZFG) tarafından hazırlanan raporda, kadınların özellikle endometriozis gibi kadınlara özgü hastalıklarda sınırlı tedavi seçeneklerine sahip olduğu belirtiliyor. Rapora göre, tanısal yöntemler daha çok erkeklere yönelik olup, demans gibi hastalıklarda kadınlar daha fazla etkilenmesine rağmen bu durum göz ardı ediliyor. Raporun yazarlarından Christine Bigler, „Endometriozis gibi bazı kadın hastalıklarında tanının yetersiz gelişmiş olması, kadınlarda tanıların gecikmesine veya hiç konulmamasına yol açıyor,“ diyor.

Kemoterapilerde Daha Fazla Yan Etki

Rapora göre, kadınların dezavantajlı olduğu alanlar arasında araştırma, ilaç geliştirme ve tedavi, tanı ve teşhis, önleme, rehabilitasyon ve uzun süreli bakım, eğitim ve sağlık sektöründeki çalışma hayatı bulunuyor. Bu altı ana sorun, literatür araştırmaları ve 15 uzmanla yapılan görüşmelere dayanarak belirlendi.

Araştırmanın diğer yazarı Michèle Amacker, „Tıbbi araştırmalarda kadınlar hala sistematik olarak yetersiz temsil ediliyor,“ diyor. Bu durum, pratikte örneğin uygunsuz dozajlara ve kadınlarda kemoterapilerde daha fazla yan etkiye yol açıyor. Raporda, kadınların erkeklere göre daha az sayıda ve daha az uygun, daha az invaziv tedaviler aldığı ve bunun da daha kötü sağlık sonuçlarına neden olduğu belirtiliyor.

Kadınlara Özgü Hastalıklarda Sınırlı Tedavi Seçenekleri

Araştırma, kadınlara özgü hastalıklarda genellikle sınırlı tedavi seçeneklerinin bulunduğunu gösteriyor. Ayrıca, kadınların daha az sıklıkla rehabilitasyona yönlendirildiği, bu hizmeti daha az sıklıkla kullandıkları veya sıklıkla yarıda bıraktıkları belirtiliyor.

Tanısal Yöntemler de Erkeklere Yönelik

Rapora göre, tanısal yöntemler de daha çok erkeklere yönelik olarak geliştirilmiş durumda. Örneğin, demans gibi hastalıklarda, kadınlar erkeklerden daha fazla etkilenmelerine rağmen tanı süreçleri erkeklere odaklanıyor. Christine Bigler, „Bu durum, endometriozis gibi bazı kadınlara özgü hastalıklarda yetersiz gelişmiş tanı yöntemleri ile birleşince, kadınlarda tanıların gecikmesine veya hiç konulmamasına yol açıyor,“ diye açıklıyor.

Birçok Uzmanlık Alanında Erkekler Fazla Temsil Ediliyor

Durumu iyileştirmek için, araştırma raporunun yazarlarına göre eğitimlerde ve sağlık sektöründe yapısal önlemler alınması gerekiyor. Şu ana kadar cinsiyet tıbbına dair bulgular ilgili meslek ve eğitimlerde yalnızca sınırlı olarak yer bulmuş durumda.

Ayrıca, birçok uzmanlık alanında ve üst yönetim kademelerinde erkeklerin fazla temsil edilmesi, kadın hastaların sağlık hizmetlerinde dezavantajlı olmasına katkıda bulunuyor.

Kadın Sağlığında Sosyal Cinsiyetin Önemi

Bern Üniversitesi’nden Christine Bigler, sosyal cinsiyetin kadın sağlığı üzerinde büyük bir etkisi olduğunu vurguluyor. Bigler, sosyal roller ve cinsiyet stereotiplerinin kadın hastalar ve kadın doktorların erkek meslektaşlarına göre farklı davranmalarına yol açtığını belirtiyor. Bu sosyal cinsiyetin sağlığa etkisi şimdiye kadar yeterince dikkate alınmamış durumda. İsviçre sağlık sisteminde erkekler ve kadınlar arasındaki eşitliğin, bu farklılıklar göz önünde bulundurulmadan sağlanamayacağını ifade ediyor.

Raporun diğer yazarı Michèle Amacker ise, „Cinsiyete duyarlı bir sağlık hizmeti tüm cinsiyetlere fayda sağlar“ diyerek, mevcut sağlık sektöründe köklü bir zihniyet değişiminin gerekli olduğunu belirtiyor. Amacker, sağlık sisteminin hala ikili ve heterosentrik bir cinsiyet kavramına bağlı olduğunu ve bu durumun değişmesi gerektiğini vurguluyor.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Deine E-Mail-Adresse wird nicht veröffentlicht. Erforderliche Felder sind mit * markiert

Gündem

CENEVRE’DE 128 ÜLKE OTONOM SİLAHLARI GÖRÜŞÜYOR! YAPAY ZEKÂ SAVAŞTA ÖLÜM KARARI VEREBİLİR Mİ?

yazar

Published

on

By

Birleşmiş Milletler çatısı altında Cenevre’de başlayan uluslararası görüşmelerde, insan müdahalesi olmadan hedef seçebilen ölümcül otonom silah sistemlerinin geleceği tartışılıyor. Belirli Konvansiyonel Silahlar Sözleşmesi’nin 128 taraf devletini kapsayan süreçte, bağlayıcı kurallar hazırlanıp hazırlanmayacağı konusunda görüş ayrılıkları bulunuyor. ABD, Rusya ve İsrail’in tutumu müzakerelerin en önemli başlıklarından biri.

Cenevre’de önemli güvenlik toplantısı

İsviçre’nin Cenevre kentinde, savaş teknolojilerinin geleceğini ilgilendiren önemli bir uluslararası konferans başladı.

16–20 Kasım 2026 tarihleri için planlanan toplantı, Birleşmiş Milletler çerçevesindeki Belirli Konvansiyonel Silahlar Sözleşmesi’nin yedinci gözden geçirme konferansı kapsamında düzenleniyor.

Sözleşmeye 128 devlet taraf.

Bu sayı, bütün ülkelerin aynı öneriyi desteklediği anlamına gelmiyor. Tam tersine toplantının önemli amaçlarından biri, farklı görüşlere sahip devletlerin ortak bir yaklaşım geliştirip geliştiremeyeceğini değerlendirmek.

Ölümcül otonom silah sistemi nedir?

Otonom silah sistemleri, belirli koşullarda insanın her hedef için ayrı komut vermesine gerek kalmadan hedef belirleyebilen ve güç kullanabilen teknolojileri kapsıyor.

Bu sistemlerde sensörler, bilgisayar yazılımları ve bazı durumlarda yapay zekâ yöntemleri kullanılabiliyor.

Ancak her insansız hava aracı otonom silah değil.

Bir asker tarafından uzaktan kontrol edilen drone ile hedef seçimini kendi başına gerçekleştiren sistem arasında önemli fark bulunuyor.

Uluslararası görüşmelerin merkezinde, özellikle ölümcül güç kullanma kararında insan denetiminin hangi ölçüde zorunlu olması gerektiği sorusu yer alıyor.

Yapay zekâ neden tartışılıyor?

Yapay zekâ destekli sistemler büyük miktarda veriyi kısa sürede işleyebiliyor.

Bu teknolojiler, askeri sistemlerin çevreyi algılamasına ve belirli nesneleri tanımlamasına yardımcı olabiliyor.

Ancak savaş alanındaki koşullar her zaman öngörülebilir değil.

Sivillerin, askerlerin ve sivil yapıların bulunduğu karmaşık ortamlarda yanlış hedef belirlenmesi ciddi sonuçlar doğurabilir.

Bu nedenle teknolojinin hızı kadar güvenilirliği, denetlenebilirliği ve hukuki sorumluluğu da tartışılıyor.

Bir sistem yanlış hedef seçerse kim sorumlu?

Uluslararası insancıl hukuk, silahlı çatışmalarda sivillerin korunmasına ve güç kullanımının belirli kurallara bağlı olmasına dayanıyor.

Otonom silah sistemleri, bu kuralların nasıl uygulanacağı konusunda yeni sorular ortaya çıkarıyor.

Bir sistemin yanlış hedef seçmesi durumunda sorumluluğun komutanda mı, operatörde mi, üreticide mi yoksa başka bir makamda mı olacağı tartışılıyor.

Bu nedenle bazı ülkeler, insan denetiminin açık biçimde korunmasını ve belirli otonom silahların yasaklanmasını istiyor.

ABD, Rusya ve İsrail’in tutumu

Reuters’ın 16 Kasım tarihli haberine göre ABD, Rusya ve İsrail, bağlayıcı yeni bir uluslararası anlaşma hazırlanmasına karşı çıkan ülkeler arasında.

Bu ülkelerin yaklaşımında mevcut uluslararası insancıl hukuk kurallarının uygulanması ve yeni bir anlaşmanın kapsamı öne çıkıyor.

ABD’nin bağlayıcı olmayan yönergeleri tercih ettiği aktarılıyor.

Rusya ise yeni kısıtlamalara ilişkin müzakerelerin başlatılması konusunda itirazlarını dile getiriyor.

Bu görüşler, bütün ülkelerin ortak bir anlaşmaya ulaşmasını zorlaştırıyor.

Avrupa ülkeleri ne istiyor?

Birleşik Krallık, Almanya ve Fransa gibi ülkeler, gelecekte hazırlanabilecek uluslararası düzenlemenin hukuki niteliğinin açık bırakıldığı müzakere yaklaşımına destek veriyor.

Bazı diğer devletler ise doğrudan bağlayıcı bir protokol hazırlanmasını savunuyor.

Bu farklılıklar, otonom silah sistemleri konusunda uluslararası uzlaşmanın neden kolay olmadığını gösteriyor.

Birleşmiş Milletlerden çağrı

Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri António Guterres, ölümcül otonom silah sistemlerine ilişkin açık yasaklar ve sınırlamalar geliştirilmesi çağrısında bulunuyor.

Uluslararası Kızılhaç Komitesi ve çeşitli insan hakları kuruluşları da insan denetimi ve hesap verebilirlik konularına dikkat çekiyor.

Tartışmalar yalnızca teknik silah özellikleriyle sınırlı değil; etik, hukuk ve uluslararası güvenlik boyutlarını da kapsıyor.

İsviçre’nin rolü

Cenevre, uzun yıllardır uluslararası diplomasi ve insancıl hukuk görüşmelerinin önemli merkezlerinden biri.

Konferansın İsviçre’de yapılması, ülkenin uluslararası müzakerelere ev sahipliği yapma rolünü bir kez daha öne çıkarıyor.

Ancak görüşmelerin Cenevre’de düzenlenmesi, bütün önerilerin İsviçre tarafından desteklendiği anlamına gelmiyor.

Yeni bir uluslararası yasak kabul edildi mi?

16–17 Kasım itibarıyla bütün taraf devletlerin üzerinde anlaştığı yeni bir küresel yasak açıklanmış değil.

Görüşmelerin amacı, gelecekte hangi kuralların hazırlanabileceğini değerlendirmek.

Bir anlaşmanın bağlayıcı olup olmayacağı ve hangi silah sistemlerini kapsayacağı henüz müzakere konusu.

Sonuç: Cenevre’deki görüşmeler, yapay zekâ destekli savaş teknolojilerinin geleceği açısından önemli. Ancak devletler, ölümcül otonom silahların nasıl sınırlandırılacağı konusunda henüz ortak bir noktaya ulaşmış değil.

Continue Reading

Gündem

İSVİÇRE’DE İLTİCA BAŞVURULARI YÜZDE 16 AZALDI! EKİM AYINDA 2.210 KİŞİ BAŞVURDU

yazar

Published

on

By

İsviçre Federal Göç Sekreterliği’nin açıkladığı ekim ayı istatistikleri, iltica başvurularının geçen yılın aynı dönemine göre gerilediğini ortaya koydu. Ancak bir önceki aya göre başvurularda artış yaşandı. Afganistan ve Eritre ilk sıralarda yer alırken, ekim ayında 567 kişiye iltica hakkı tanındı.

Ekim ayında 2.210 iltica başvurusu kaydedildi

İsviçre Federal Göç Sekreterliği (SEM), 16 Kasım 2026 tarihinde ekim ayına ilişkin iltica istatistiklerini yayımladı.

Resmî verilere göre ekim ayında toplam 2.210 iltica başvurusu kaydedildi. Ekim 2025’te başvuru sayısı 2.643 olarak açıklanmıştı.

Böylece bir yıllık dönemde başvuru sayısı 433 kişi azaldı. Bu değişim yaklaşık yüzde 16’lık düşüşe karşılık geliyor.

Ancak rakamlar farklı dönemlerle karşılaştırıldığında farklı sonuçlar ortaya çıkıyor. Eylül 2026’da 2.122 olan başvuru sayısı, ekim ayında 88 kişi arttı. Aylık artış yüzde 4 oldu.

SEM, iltica başvurularının genellikle yaz sonu ve sonbaharda arttığını, kış aylarında ise azalma eğilimi gösterdiğini belirtiyor.

En fazla başvuru Afganistan’dan

Ekim ayında başvuruların geldiği başlıca ülkeler şöyle sıralandı:

ÜlkeBaşvuru sayısı
Afganistan498
Eritre430
Cezayir236
Etiyopya171
Somali163

Afganistan ilk sırada bulunurken Eritre ikinci sırada yer aldı.

Bu sayılar başvuru sayısını gösteriyor. Başvuran kişilerin tamamının iltica hakkı kazandığı anlamına gelmiyor.

İlk başvurular ile diğer başvurular arasındaki fark

SEM’in verilerine göre 2.210 başvurunun 1.881’i birincil başvuru olarak kaydedildi.

Kalan 329 başvuru ise ikincil başvuru kategorisinde yer aldı.

Bu kategori, İsviçre’de doğan çocuklar, aile birleşimiyle bağlantılı işlemler ve tekrar başvurular gibi farklı durumları kapsıyor.

Geçen yılın aynı ayına kıyasla birincil başvurular yüzde 16, ikincil başvurular ise yüzde 19 azaldı.

567 kişiye iltica hakkı tanındı

Federal Göç Sekreterliği ekim ayında 2.419 iltica dosyası hakkında ilk derece kararı verdi.

Bu değerlendirmeler sonucunda 567 kişiye iltica hakkı tanındı.

Burada dikkat edilmesi gereken önemli bir ayrıntı var: Karara bağlanan dosyalar, yalnızca ekim ayında yapılan başvurulardan oluşmuyor.

Dolayısıyla 567 sayısını 2.210’a bölerek ekim ayındaki başvuruların kabul oranını hesaplamak doğru değil.

732 kişi İsviçre’den ayrıldı

Ekim ayında 732 kişinin ülkeden ayrılışı yetkililer tarafından kayıt altına alındı.

Bu kişilerin 418’i kendi imkânlarıyla ayrıldı.

Diğer 314 kişi ise polis eşliğinde ülkelerine, sorumlu Dublin devletine veya başka bir üçüncü ülkeye gönderildi.

Bu rakamlar, farklı hukuki süreçlerin sonuçlarını içeriyor. Ülkeden ayrılan herkesin ekim ayında iltica başvurusu yaptığı varsayılamaz.

İltica başvurularının azalması ne anlama geliyor?

Başvurulardaki düşüşün tek bir nedeni olduğunu söylemek mümkün değil.

Uluslararası çatışmalar, Avrupa’ya ulaşım güzergâhları, sınır uygulamaları ve mevsimsel hareketlilik gibi çeşitli faktörler başvuru sayılarını etkileyebiliyor.

Ayrıca iltica istatistikleriyle İsviçre’deki normal oturum izinleri birbirine karıştırılmamalı.

B ve C oturum iznine sahip kişilerin haklarında, bu istatistik nedeniyle otomatik bir değişiklik meydana gelmiyor.

Önümüzdeki aylarda ne bekleniyor?

Başvurulardaki düşüşün devam edip etmeyeceği, sonraki aylara ilişkin istatistiklerle daha net anlaşılacak.

Ekim verileri, yıllık karşılaştırmada azalma olduğunu gösterirken aylık karşılaştırmada sınırlı artışa işaret ediyor.

Sonuç: İsviçre’de iltica başvuruları ekim ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 16 azaldı. Ancak bu gelişme, iltica başvurularının durdurulduğu veya yeni bir genel yasak yürürlüğe girdiği anlamına gelmiyor.

Continue Reading

Gündem

İSVİÇRE’DE S OTURUM STATÜSÜ SAHİPLERİ İÇİN SEYAHAT KOLAYLIĞI KORUNACAK! FEDERAL KONSEYDEN YASA TEKLİFİ

yazar

Published

on

By

İsviçre Federal Konseyi, Ukrayna’dan gelen S koruma statüsü sahiplerinin yurt dışına seyahat kolaylıklarını sürdürmesini amaçlayan yasa değişikliği teklifini parlamentoya sundu. Buna karşılık iltica başvurusu sahipleri ve geçici kabul edilen kişiler için daha sıkı seyahat kuralları gündemde. Düzenlemeler henüz yeni bir genel seyahat yasağı olarak yürürlüğe girmiş değil.

Federal Konsey ne kararlaştırdı?

İsviçre Federal Konseyi, 11 Kasım 2026 tarihli toplantısında Yabancılar ve Entegrasyon Yasası’nda (AIG) değişiklik yapılmasına ilişkin mesajı kabul etti.

Teklifin amacı, Ukrayna’dan gelen ve S koruma statüsüne sahip kişilerin mevcut yurt dışı seyahat kolaylıklarını korumak.

Bu kişiler için seyahat izni almadan yurt dışına çıkabilme ve İsviçre’ye geri dönebilme imkânının sürdürülmesi öngörülüyor.

Ancak düzenleme, bütün yabancı uyrukluların aynı koşullarla seyahat edebileceği anlamına gelmiyor.

2021 yılında alınan karar neden uygulanmadı?

İsviçre Parlamentosu Aralık 2021’de iltica başvurusu sahipleri, geçici kabul edilen kişiler ve geçici koruma altındaki kişilerin yurt dışı seyahatlerine ilişkin daha sıkı kurallar kabul etmişti.

Bu kurallar, söz konusu kişilerin yalnızca istisnai durumlarda yurt dışına çıkabilmesini öngörüyordu.

Ancak Federal Konsey bu hükümleri yürürlüğe koymadı.

Bunun önemli nedenlerinden biri, Mart 2022’de Ukrayna’dan gelen kişiler için S koruma statüsünün ilk kez etkinleştirilmesiydi.

Ukrayna’dan gelenler için özel durum

Ukrayna’dan gelen S statüsü sahiplerine seyahat konusunda kolaylık tanınmıştı.

Federal Konsey, bu uygulamanın devam etmesini istiyor.

İsviçre’nin yaklaşımı, biyometrik pasaport taşıyan Ukrayna vatandaşlarının Schengen bölgesinde belirli koşullarla 90 güne kadar vizesiz kalabilmesine ilişkin Avrupa uygulamasıyla da bağlantılı.

Ancak Schengen bölgesinde vizesiz seyahat hakkı, her ülkeye sınırsız giriş veya kalış hakkı anlamına gelmiyor.

Seyahat süresi, pasaport ve giriş koşulları ayrıca geçerli.

Ukrayna’ya dönüşlerde süre sınırı

Federal açıklamada, İsviçre hukukunda Ukrayna’da kalış süresi için altı aylık dönemde 15 günlük bir sınır bulunduğu belirtiliyor.

Bu ayrıntı, S koruma statüsü sahiplerinin seyahat planlarını değerlendirirken önem taşıyor.

Söz konusu süre ve statünün korunmasına ilişkin şartlar, bireysel durumlara göre ilgili makamlarla kontrol edilmeli.

İltica başvurusu sahipleri için durum

Federal Konseyin gündemindeki düzenleme, iltica başvurusu sahipleri açısından daha sıkı seyahat kurallarını da içeriyor.

İltica başvurusu sürecinde bulunan kişilerin hukuki durumu, S koruma statüsü sahiplerinden farklı.

Bu nedenle aynı seyahat haklarının bütün statüler için geçerli olduğu düşünülmemeli.

F, S ve N statüleri birbirinden farklı

İsviçre’de göç ve iltica alanında kullanılan statüler farklı hukuki durumları ifade ediyor.

S statüsü, geçici koruma kapsamında verilen bir statü.

F statüsü, geçici kabul durumuyla bağlantılı.

N statüsü ise iltica başvurusu sürecindeki kişilerle ilişkili.

Bu statülerin her birinde seyahat, çalışma ve ülkede kalma koşulları farklı olabiliyor.

B ve C oturum sahiplerini etkiliyor mu?

11 Kasım’da açıklanan teklif, esas olarak iltica ve geçici koruma statüleriyle bağlantılı seyahat düzenlemelerine ilişkin.

Bu nedenle İsviçre’deki bütün B veya C oturum sahiplerine yeni bir genel seyahat yasağı getirildiği şeklinde yorumlanmamalı.

Normal oturum izni sahiplerinin seyahat koşulları, vatandaşlıklarına, pasaportlarına ve gidilecek ülkenin kurallarına göre değerlendiriliyor.

Yeni kurallar yürürlüğe girdi mi?

Hayır.

Federal Konseyin 11 Kasım’daki açıklaması bir yasa değişikliği teklifine ilişkin.

Teklifin parlamentoda değerlendirilmesi gerekiyor.

Ayrıca S statüsü sahipleri için öngörülen özel düzenlemenin, 2021 yılında kabul edilen diğer seyahat hükümleriyle birlikte yürürlüğe girmesi planlanıyor.

Bu nedenle haberin, yeni bir seyahat yasağı başlamış gibi aktarılması doğru değil.

Sonuç: İsviçre Federal Konseyi, Ukrayna’dan gelen S koruma statüsü sahiplerinin seyahat kolaylığını korumayı amaçlıyor. Diğer bazı iltica statülerine ilişkin daha sıkı kurallar ise yasama sürecinin parçası.

Continue Reading

Trendler