Yaşam
Afrika Haricinde Doğum Oranları Artık Düşüşte
Küresel Doğurganlık Düşüşü: Gelecekte Ne Olacak?
Cemil Baysal
Afrika dışında doğum oranlarında artış gösteren ülke sayısı oldukça istisnai bir durum arz ediyor. Ancak, evliliklerin azalması ve doğum oranlarının düşmesi gibi eğilimler, küresel çapta önemli bir soru işareti haline gelmekte. Bu durum, toplumların ve bireylerin tercihlerindeki değişimlerle birlikte karmaşık ekonomik, sosyal ve kültürel faktörlerin bir sonucu olarak ortaya çıkmakta. Artan kadın istihdamı, eğitim seviyelerinin yükselmesi, ekonomik belirsizlikler, yaşam maliyetlerinin artması ve şehirleşme gibi faktörler, geleneksel aile yapılarını ve doğurganlık eğilimlerini etkilemekte.
Dünya genelinde doğum oranları düşüş eğiliminde. İsviçre’den başlayarak hemen hemen tüm ülkelerde bu eğilimi tersine çevirmek için hükümetler yaratıcı çözümler arıyor. İşte bazı ilginç fikirlerle bu trendi engellemeye çalışan diğer ülkelerin bir özeti.
Daha Fazla Özgürlük, Daha Az Doğum
1950’lerde Avrupa’da doğurganlık oranı kadın başına 2,7 çocukken, o zamandan bu yana dünya genelinde düşüş eğiliminde. Neden? Özellikle genç insanlar, özellikle de kadınlar, bugün geçmiş yıllara kıyasla daha fazla özgürlükten faydalanıyor. Geçmiş on yıllara göre doğurganlıklarını daha iyi kontrol edebiliyorlar. Dolayısıyla doğum oranındaki bu düşüş, birçok açıdan toplumsal ilerlemenin bir işareti olarak görülebilir.
Ancak son yıllarda, yaşlanan bir nüfustan duyulan korku dünya genelindeki hükümetleri meşgul etti. Onlar genç iş gücünün kaybını, vergi gelirlerindeki düşüşü ve sosyal güvenlik sistemlerinin çökmesini endişe ediyorlar.

İsviçre: Daralan Nüfus ve Sonuçları
İsviçre’de durum birçok diğer endüstrileşmiş ülkede olduğu gibi: Nüfus yaşlanıyor ve doğum oranları düşüyor. Bu, İsviçre’yi sosyal güvenlik, sağlık hizmetleri ve iş gücü piyasası gibi alanlarda zorluklarla karşı karşıya bırakıyor.
İsviçre hükümeti, bu trende karşı önlem almak için çeşitli önlemler aldı. Bunlar arasında aileleri teşvik etmek için finansal destek ve çocuk bakım tesislerinin genişletilmesi gibi programlar bulunmaktadır. Ayrıca, çocukların ve ailelerin öneminin farkındalığını artırmak için kampanyalar başlatıldı.
Ancak tüm bu çabaların yanı sıra, İsviçre daralan bir nüfusla karşı karşıya. Bu durumun uzun vadeli ekonomik ve toplumsal etkileri olabilir.
Türkiye: Doğum Oranlarındaki Düşüş ve Hükümetin Aldığı Tedbirler Türkiye de dünya genelinde birçok ülkede olduğu gibi doğum oranlarında düşüş yaşıyor. Bu durum, hükümetin bu eğilime karşı önlem almasını sağlıyor. Doğum oranları bazı Avrupa ülkelerine kıyasla hala oldukça yüksek olsa da Türkiye, küresel doğum oranlarındaki düşüşten etkilenmiyor değil. Doğum oranlarını artırmak için Türk hükümeti çeşitli girişimlerde bulundu. Birden fazla çocuğa sahip ailelere maddi teşvikler sağlayan programlar ve ebeveynlik ile çocuk bakımını destekleyen programlar bunlara örnek olarak gösterilebilir. Ayrıca, ailelerin ve çocukların öneminin vurgulanması amacıyla bilinçlendirme kampanyaları başlatıldı. Bu tedbirlerin yanı sıra Türkiye ve diğer ülkeler, genç insanları daha fazla çocuk sahibi olmaya teşvik etme zorluğuyla karşı karşıya. Aynı zamanda, ailelere destek olmak ve sürdürülebilir bir doğum oranı teşvik etmek için ekonomik ve sosyal koşulların iyileştirilmesi gerekmekte.
Almanya: Aile Politikasının Geliştirilmesi
Almanya’da, geçen yıl kadın başına 1,36 olan düşük doğum oranını ele almak için hükümet önlemler aldı. „Ebeveynlik Maaşı“nı duyurdu ve 2013’ten bu yana her çocuğa ilk yaşından itibaren kreş hakkı sağlıyor. Bu düzenlemeler, en azından akademisyen kadınlarda çocuksuzluk oranını yüzde 30’dan yüzde 25’e düşürdü.
Fransa: Macron Problemi Kişisel Bir Sorun Haline Getiriyor
Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, 2023 yılında bir önceki yıla kıyasla toplamda yüzde 6,6 daha az bebek doğduktan sonra Fransa’da yeni ebeveynlere doğum izni tanıdı. Ayrıca, gençler için ücretsiz bir doğurganlık muayenesi de dahil olmak üzere „demografik güçlendirme“ adlı büyük bir planı duyurdu.
İtalya: Daha Fazla „Bebek, Daha Az Göçmen“
İtalya’da da doğum oranını artırmaya yönelik tedbirler bulunmakta, bunlar arasında vergisel teşvikler de yer alıyor. Sağ hükümet, vatandaşlarının çoğalmasını teşvik etmek için „Daha Fazla Bebek, Daha Az Göçmen“ sloganıyla özellikle kendi halkının çoğalmasına odaklanıyor. Ancak „Altroconsumo“ raporuna göre, 20 ila 40 yaş arasındaki gençlerin %51’i çocuk istemiyor.
Tayvan: Bekarlar Buluşmaları ve Ücretsiz Evcil Hayvanlar
Tayvan, dünya genelindeki en düşük doğum oranlarından birine sahip, bu nedenle hükümet yaratıcı çözümler geliştirdi. Ebeveyn izinlerinin yanı sıra, insanları bir araya getirmek için bekarlar buluşmaları düzenlendi. Eski başkan adayı Terry Gou’dan gelen orijinal bir fikirlerden bir tanesi şu oldu: Çocuk sahibi olan ebeveynlere ücretsiz evcil hayvanlar verilmesi.
Singapur: Garip Bir Video
Singapur hükümeti, ülke doğum oranını artırmak için Mentos şekerleme üreticisiyle işbirliği yaparak 2012’de bir rap videosu yayınladı, çiftleri teşvik etti.
ABD: Kürtaj Yasakları
ABD’de doğum oranı da azalıyor. Bunun bazı nedenleri arasında yüksek yaşam maliyetleri ve anneler için sağlık hizmetlerine erişimin zorluğu yer alıyor. Kürtaj hakkının kaldırılması ve bazı eyaletlerde kürtajın yasaklanması nüfus artışını teşvik eden önlemler olarak önerilmiyor, ancak bazıları bunu öyle görüyor.
Çin: Propaganda Etkinliklerine Katılım İçin Pirinç Ocakları
Çin’de bir çocuk politikasının kaldırılmasından dokuz yıl sonra, Çin doğum oranı düşüşte. Hükümet genç çiftleri aile kurmaları için maddi teşviklerle, uzun süreli ebeveyn izni ve propaganda ile teşvik ediyor. Örneğin, kadınlar aile propaganda etkinliklerine katıldıklarında pirinç ocakları ve su şişeleri gibi ödüller alıyorlar.
İran: Doğum Kontrol Hapları Artık Daha Pahalı
İran’da hükümet doğum oranını artırmayı hedefliyor, bu nedenle doğum kontrol haplarına erişimi kısıtlıyor ve yasadışı olarak kürtaj yapan kadınlara ölüm cezası tehdidi ediyor. Ancak bir kadının hamile kalıp kalmayacağı sonuçta siyasetçilerin kararı değil. Birçok genç İranlı, ekonomik istikrarsızlık, enflasyon ve kısıtlanmış sivil özgürlükler nedeniyle çocuk sahibi olmayı istemiyor.
UC Irvine’den Sosyoloji Profesörü Wang Feng de vurguladığı gibi.Sonuç olarak, pek çok ülkede doğum oranları artış göstermiyor; ancak teşvikler veya tehditler de doğum oranlarını artırmada etkili olmuyor. Toplumun yakın gelecekte yaşlanacağı görünüyor. Ancak bu durum, kaçınılmaz olarak olumsuz bir sonuç anlamına gelmiyor. Daha düşük doğum oranları, çevre tahribatını, kaynak çatışmalarını ve küresel çatışmaları azaltabilir.
#DoğumOranları #ToplumsalDönüşüm #AilePolitikası #Demografi #KürtajYasakları #Doğurganlık #Teşvikler #SosyalGüvenlik #KüreselEğilimler #isviçre #Türkiye #Almanya #avrupa #Hamilelik
İsviçre
2025 yılında ayrımcılık vakalarında artış kaydedildi
2025’te rekor artış: Okullar ve iş yerleri öne çıkıyor
İsviçre’de 2025 yılı, ırkçı ayrımcılık vakalarında yeni bir zirveye sahne oldu. Federal düzeyde hazırlanan son rapora göre, yıl boyunca 1245 ayrımcılık vakası kayıt altına alındı. Bu sayı, şimdiye kadar ulaşılan en yüksek seviyeyi temsil ediyor.
📊 EN ÇOK ETKİLENEN GRUPLAR
Rapora göre:
- Siyahi bireyler en fazla hedef alınan grup oldu (406 vaka)
- Müslümanlara yönelik ayrımcılık en hızlı artan kategori olarak dikkat çekti (281 vaka)
- Ayrıca:
- Arap kökenlilere yönelik 113 vaka
- Asya kökenlilere yönelik 95 vaka
- 60 antisemitik (Yahudi karşıtı) olay kaydedildi
Uzmanlara göre bu rakamlar, sadece bildirilen vakaları kapsıyor. Gerçek sayının çok daha yüksek olduğu tahmin ediliyor.
🏫 OKULLAR VE İŞ YERLERİ RİSK ALTINDA
Raporda en dikkat çeken bulgulardan biri, ayrımcılığın en çok:
- Eğitim kurumlarında
- İş yerlerinde
yaşanması oldu.
humanrights.ch temsilcisi Nora Riss, özellikle çocuk ve gençlerin bu durumdan etkilenmesinin endişe verici olduğunu belirtiyor:
“Bu kurumların kendi içinde çözüm üretebilmesi gerekirken, mağdurların dış destek araması sistemin yetersiz kaldığını gösteriyor.”
⚠️ “IRKÇILIK YAPISAL BİR SORUN”
Irkçılıkla Mücadele Komisyonu Başkanı Ursula Schneider Schüttel, yüksek vaka sayılarının tesadüf olmadığını vurguladı:
“Irkçılık İsviçre’de hâlâ yapısal bir sorun olmaya devam ediyor.”
Schüttel’e göre:
- Uluslararası krizler
- Göç politikaları tartışmaları
toplumdaki önyargıları artırarak bu tabloya katkı sağlıyor.
🏛️ DEVLET ADIM ATTI AMA YETERSİZ
İsviçre Federal Hükümeti geçtiğimiz yıl ilk kez:
👉 Ulusal Irkçılıkla Mücadele Stratejisini kabul etti
Bu strateji:
- İzleme sistemlerini geliştirmeyi
- Mağdurları daha iyi korumayı
- Önleyici politikaları güçlendirmeyi hedefliyor
Ancak uzmanlara göre bu adım tek başına yeterli değil.
Schüttel bu konuda net:
“Strateji önemli ama etkili olması için yeterli kaynak ve güçlü yasal düzenlemeler şart.”
Ekonomi
İSVİÇRE’DE EMEKLİLİK SONRASI ÇALIŞANLAR ARTIYOR
Son 20 yılda sayı iki kattan fazla yükseldi
İsviçre’de emeklilik yaşını geçmesine rağmen çalışmaya devam edenlerin sayısı son yıllarda dikkat çekici şekilde arttı. İsviçre İşgücü Araştırması’nın (SAKE) güncel verilerine göre, 64 yaş üstü çalışanların toplam istihdam içindeki payı 2005 yılından bu yana iki katından fazla yükseldi.
📊 220 bin kişi emeklilik sonrası çalışıyor
Yaklaşık 20 yıl önce emeklilik yaşını geçtikten sonra çalışan kişi sayısı 87 bin civarındaydı. Bu sayı 2025 itibarıyla 220 bine ulaştı. Böylece çalışan emeklilerin sayısı yaklaşık 2,5 kat artmış oldu.
👥 Kadın ve erkeklerde benzer tablo
Verilere göre emeklilik sonrası çalışma oranı kadın ve erkeklerde benzer seviyelerde seyrediyor. Bu da artışın toplumun geneline yayıldığını gösteriyor.
📈 Çalışma oranı yükseliyor
2005 yılında 64 yaş üstü bireylerin sadece yüzde 7’si çalışırken, bugün bu oran yaklaşık yüzde 12’ye yükselmiş durumda.
Bu artışın en önemli nedenlerinden biri, “baby boomer” olarak adlandırılan kalabalık neslin yaşlanarak bu gruba dahil olması.
💼 Çoğu yarı zamanlı veya serbest çalışıyor
Emeklilik sonrası çalışanların büyük kısmı tam zamanlı çalışmıyor.
- Çoğu kişi yüzde 50 veya daha düşük oranlarda çalışıyor
- Sadece yaklaşık her 7 kişiden 1’i tam zamanlı çalışıyor
- Tam zamanlı çalışanların ise önemli bir bölümü serbest (kendi işini yapan) kişilerden oluşuyor
Yaşam
Silinen mesajlar geri geliyor: iPhone’daki gizli özellik tartışma yarattı
ABD’de görülen bir davada, silindiği düşünülen mesajların iPhone üzerinden yeniden elde edilmesi, dijital gizlilik ve veri güvenliği konusunda yeni tartışmaları gündeme taşıdı.
Federal Soruşturma Bürosu’nun (FBI), Signal uygulaması üzerinden gönderilen ve sonradan silinen mesajları, cihazda bulunan bir ara depolama sistemi aracılığıyla geri getirdiği ortaya çıktı. Söz konusu verilerin, uygulama cihazdan kaldırılmış olsa bile telefonda kalmaya devam ettiği belirtildi.
Dava dosyasına göre, 57 yaşındaki Lynette S.’nin kullandığı telefondan elde edilen veriler, iPhone’un “bildirim önbelleği” olarak adlandırılan sisteminden çıkarıldı. Bu sistemin, gelen mesajların kilit ekranında önizleme olarak gösterildiği sırada verileri geçici olarak sakladığı, ancak bu bilgilerin otomatik olarak silinmediği ifade edildi.
FBI yetkilileri, yalnızca gelen mesajların bu yöntemle geri getirilebildiğini, gönderilen mesajlara ise ulaşılamadığını açıkladı. Elde edilen verilerin, dijital adli inceleme kapsamında özel yazılımlar kullanılarak analiz edildiği bildirildi.
Uzmanlara göre söz konusu durum, doğrudan Signal uygulamasından kaynaklanan bir güvenlik açığı değil. Benzer riskin, bildirim önizlemesi açık olan tüm mesajlaşma uygulamaları için geçerli olduğu vurgulanıyor. WhatsApp, Telegram ve iMessage gibi uygulamalarda da bildirim verilerinin cihazda iz bırakabileceği belirtiliyor.
Yetkililer, bu tür veri izlerine yalnızca cihaza fiziksel erişim sağlanması halinde ulaşılabildiğini ifade ediyor. Buna karşın uzmanlar, kullanıcıların gizliliğini artırmak için bildirim içeriklerini kapatmaları veya sınırlamaları gerektiğine dikkat çekiyor.
Signal uygulamasında yer alan ayarlar üzerinden bildirim içeriğinin gizlenmesi ya da tamamen devre dışı bırakılması, bu tür veri kayıtlarının oluşmasını engelleyebiliyor.
Olayın ardından Apple’ın veri saklama politikaları da yeniden tartışma konusu oldu. Bildirim verilerinin neden sistemde uzun süre tutulduğu ve otomatik silme mekanizmalarının yeterliliği konusunda ise henüz resmi bir açıklama yapılmadı.
-
Gündem1 Jahr agoTELEGRAM’DA ŞOK EDEN GRUPLAR: TECAVÜZ AĞLARI VE K.O. DAMLALARI
-
Ekonomi2 Jahren agoİsviçre’de Maaş Dengesi: Ortalama bir Kişinin Maaşı 6788 CHF
-
E-Dergi2 Jahren agoİsviçre’nin Sesi Şubat 2024
-
İsviçre2 Jahren agoDünyanın En İyi Sağlık Kurumları: İlk 250 Hastane Sıralamasında İsviçre’den 10 Hastane
-
Yaşam2 Jahren agoKıskanç Kaynana Belirtileri: Gözden Kaçırmamanız Gereken 10 İşaret
-
Gündem1 Jahr agoERDOĞAN KARŞITI PAYLAŞIMLARI SIĞINMA BAŞVURUSUNDA HAKLI GEREKÇE OLARAK GÖRÜLMEDİ
-
Dünya1 Jahr agoMETA’NIN COVİD-19 AŞILARIYLA İLGİLİ YANILTICI BİLGİ KARARI: İFADE ÖZGÜRLÜĞÜNÜ KISITLIYOR MU?
-
Gündem1 Jahr agoTÜRKİYE’DEN GELEN SIĞINMA BAŞVURULARINA GETİRİLEN SERT UYGULAMALARA TEPKİ


