Gündem

Ganire Paşayeva’nın Yarım Kalmış Nevşehir Serüveni

Azerbaycan Milletvekili Ganire Paşayeva’nın, kısa ömrüne sığdırdığı „Adım Adım Türkiye“ belgeseli, Nevşehir’in büyüleyici güzelliklerini ve zengin kültürel dokusunu işleyerek Türk dünyasına duygu dolu bir armağan bıraktı. Fakat bu anlamlı yolculuk, Paşayeva’nın beklenmedik vedasıyla tamamlanmadı.

Published

2 Jahren ago

2 Januar 2024

admin

Hüzünlü Yolculuk: Ganire Paşayeva’nın Mirası ve Yarım Kalan Nevşehir Kapadokya Hikayesi

Cemil Baysal – Azerbaycan Milletvekili Ganire Paşayeva’nın, kısa ömrüne sığdırdığı „Adım Adım Türkiye“ belgeseli, Nevşehir’in büyüleyici güzelliklerini ve zengin kültürel dokusunu işleyerek Türk dünyasına duygu dolu bir armağan bıraktı. Fakat bu anlamlı yolculuk, Paşayeva’nın beklenmedik vedasıyla tamamlanmadı.

Paşayeva’nın ruhu, belgeseldeki özenli işlenmiş Nevşehir bölümünde saklı. Kapadokya’nın o büyüleyici atmosferini, tarihi zenginliklerini ve doğanın esrarengiz güzelliklerini Paşayeva’nın gözlerinden keşfetmek, onun aşkıyla şekillenmiş bir anı haline geldi.

Elnura Kazimova’nın yönetmenliğini üstlendiği projenin tamamlanmasına az bir süre kala, Paşayeva’nın sağlık sorunları sebebiyle aramızdan ayrılması herkesi derinden sarstı. Türkiye’nin dört bir yanından çekimlerle örülmesi planlanan belgesel, Paşayeva’nın vefatıyla yarım kaldı. Paşayeva’nın 28 Eylül 2023’te yaşama veda etmesi, belgeseldeki yarım kalan hikayenin yürekleri burkan bir sonu olarak kalacak.

AzTV’de yayınlanan belgeselin yapımcıları, Paşayeva’nın Nevşehir ve Türkiye’nin zengin kültürel mirasını dünyaya tanıtmak adına büyük bir fırsat sunduğunu belirtiyor. Bu belgesel, Paşayeva’nın Türk Dünyası’na olan derin sevgisinin ve mirasının bir izi olarak kalacak.

Paşayeva’nın kültür ve sanata katkısı, sadece belgesel dünyasıyla sınırlı değil. Şiir şölenleriyle de Türk dünyasının kalbinde taht kuran Paşayeva, Ayşe Paslanmaz’ın düzenlediği Kapadokya Şiir Şölenleri’nde anlam dolu katılımlar gerçekleştirmişti.

Paşayeva’nın Nevşehir’e olan aşkı, onun sözlerinde, eserlerinde hâlâ canlı. O, „Aşık Oldum Nevşehir’e“ adlı eserinde, bu büyülü şehre olan bağlılığını ve ilhamını yansıttı.

Ganire Paşayeva’nın ani vefatı, sadece bir kayıp değil, Türk Dünyası için büyük bir boşluk yarattı. Onun ruhu, yaptığı katkılarla sonsuza kadar Türk kültüründe yaşamaya devam edecek. Yarım kalan belgesel projenin tamamlanamaması, Paşayeva’nın hikayesinin aniden kesilmiş bir melodiyi andırması gibi, yürekleri burkacak bir ayrılık olarak kalacak.

Haberin Almanca Linki

Tragik Səyahət: Qənirə Paşayeva’nın Mirası və Yarım Qalmış Nevşehir Tarixi

Azərbaycan Millət Vəkili Qənirə Paşayeva’nın „Adım Adım Türkiyə“ adlı qısa sənədi, Türk dünyasına həsr etdiyi diqqətli təbəssüm olmuşdur. Nevşehirin büyülü gözəlliyini və mədəni zənginliklərini açığa çıxardı. Lakin bu mənəvi səyahət, Paşayeva’nın gözlənilməz və trajik vəfata qədər tamamlanmadı. Elnura Kazimova tərəfindən idarə olunan proyektdə son mərhələyə çatmadan Paşayeva sağlamlıq problemləri səbəbindən aniden vəfat etdi və onun boşluğu dərin bir təsir yarattı. Türkiyənin müxtəlif bölgələrindən sənədlərin çəkilməsi nəzərdə tutulan sənəd çəkilə bilmədi. 28 sentyabr 2023 tarixində vəfatı, sənəd tarixini təsadüfsüz, yarım qalmış bir narəngi tərəzili qəlbə dönüşdürdü və ağır bir addım qoydu.

AzTV-də yayımlanan sənədin produksiyası, Paşayeva’nın işinin Nevşehir və Türkiyənin mədəni irsini dünyaya təqdim etmək imkanının əhəmiyyətini vurğuladı. Bu sənəd, Paşayeva’nın dərin sevgisinin və Türk dünyasında qoyduğu əbədi irsinin bir təməssi olacaq.

Paşayeva’nın mədəniyyət və incəsənətə yönəlmiş töhfəsi sadəcə sənəd dünyasına deyil, həmçinin Ayşə Paslanmaz tərəfindən Kapadokya’da təşkil olunan şeirlər gecələri ilə də əlaqəlidir.

Paşayeva’nın Nevşehirə olan sevgisi onun sözlərində və əsərlərində hələ də diridir. „Aşık Oldum Nevşehir’e“ adlı əsərində o, bu büyülü şəhərə olan bağlılığını və mədəniyyətini əks etdirir.

Paşayeva’nın aniden vəfata səbəb olması, yalnız itki yaratmadı, Türk dünyasında dərin bir boşluq qoydu. Onun ruhu, qıymətli töhfələri ilə həmişə Türk mədəniyyətində yaşayacaq. Yarım qalmış sənəd proyekti Paşayeva’nın tarixinin bir izi kimi davam edəcək, tək və yarım qalmış bir məlodiya kimi və özümüzlərin üzərinə dərin təsir salacaq.

Gündem

İsviçre’de Okullarda Telefon Yasağı Artıyor: Öğretmenler Temkinli

Published

6 Tagen ago

7 April 2026

admin

İsviçre’de giderek daha fazla kanton, okullarda cep telefonu kullanımını yasaklama kararı alıyor. Ancak uzmanlar ve öğretmenler, bu yasakların ne kadar etkili olduğu konusunda ikiye bölünmüş durumda.

Araştırmalara göre, İsviçre’de çocukların dijital cihazlarla tanışma yaşı oldukça erken. İlkokula başlayan her beş çocuktan biri kendi akıllı telefonuna sahipken, bu oran ilkokulun sonunda yüzde 80’e, ortaokul düzeyinde ise neredeyse yüzde 99’a ulaşıyor. Bu veriler, Çocuk Koruma Vakfı’nın James Araştırması’na dayanıyor.

Ülkede eğitim sistemi federal yapıya sahip olduğu için, telefon kullanımıyla ilgili kurallar kantonlara, belediyelere ve okullara göre değişiklik gösteriyor. Ancak genel eğilim, telefonların okul hayatından tamamen çıkarılması yönünde ilerliyor.

Örneğin Ticino kantonunda telefon yasağı genişletilerek tüm zorunlu eğitim kademelerinde uygulanmaya başlandı. Nidwalden, Aargau ve Valais kantonları da 2025/26 eğitim yılından itibaren özel elektronik cihazların kullanımını yasakladı. Bu yasaklar yalnızca ders saatlerini değil, teneffüsleri ve okul etkinliklerini de kapsıyor. İstisnalar ise sadece eğitim amaçlı kullanım veya sağlık durumlarıyla sınırlı tutuluyor.

Kamuoyunda yapılan anketler, telefon yasağına güçlü destek olduğunu gösteriyor. 2024 yılında yapılan bir araştırmada katılımcıların yüzde 80’den fazlası bu uygulamayı desteklediğini belirtti.

Ancak öğretmenlerin yaklaşımı daha temkinli. İsviçre Öğretmenler Birliği, genel bir yasağın tek başına çözüm olmayabileceğini savunuyor. Uzmanlara göre, öğrencilerle birlikte belirlenen kurallar daha kalıcı ve etkili sonuçlar doğurabiliyor.

Uygulamada bazı zorluklar da ortaya çıkıyor. Örneğin Aargau kantonunda bir okulda uygulanan yasak sonrası öğrenciler, teneffüslerde ödeme yapmak için kullandıkları dijital sistemleri kullanamaz hale geldi. Bu nedenle okul kantininde dijital ödeme yöntemleri kaldırıldı.

Uzmanlar, sorunun yalnızca cihazlar olmadığını vurguluyor. Dijital platformların sonsuz içerik akışları, algoritmalar ve “beğeni” sistemleriyle bağımlılık yarattığına dikkat çekiliyor. Eğitimciler, kalıcı çözümün yasaklardan çok bilinçli kullanım ve dijital eğitimden geçtiğini belirtiyor.

Gündem

İsviçre’de İltica Çıkmazı: 2016’daki Başvuru Reddedildi, 10 Yıldır Hâlâ Ülkede

Published

1 Woche ago

5 April 2026

admin

İsviçre basınındaki haberlere göre, iltica başvurusu reddedilen bazı kişilerin yıllarca ülkede kalmaya devam etmesi, sistemdeki uygulama sorunlarını yeniden gündeme taşıdı. Son örnekler, hem hukuki süreçlerdeki aksaklıkları hem de artan mali yükü gözler önüne seriyor.

Reddedildi ama hâlâ İsviçre’de

2016 yılında ülkeye gelen zihinsel engelli bir Iraklı sığınmacının iltica başvurusu reddedildi, hakkında sınır dışı kararı verildi ve bu karar 2019’da mahkeme tarafından da onandı. Ancak aradan geçen yaklaşık 10 yıla rağmen söz konusu kişi hâlâ İsviçre’de bulunuyor.

Yetkililer, sığınmacının ağır sağlık durumu nedeniyle sürekli gözetim altında tutulması gerektiğini belirtiyor. Farklı bakım kurumlarında yaşanan sorunlar ve güvenlik riskleri nedeniyle uygun yer bulunamadığı, son olarak bir psikiyatri kliniğinde bire bir gözetim altında tutulduğu ifade ediliyor.

Bu durumun kamuya maliyeti ise dikkat çekici. Yetkili kaynaklara göre, söz konusu kişinin devlete günlük maliyeti yaklaşık 1000 İsviçre frangı.

Kimliği tartışmalı, belgeler sahte çıktı

İsviçre Göç Sekreterliği (SEM), sığınmacının kimliği ve geldiği bölgeye ilişkin beyanlarında tutarsızlıklar tespit etti. Yapılan incelemelerde sunulan bazı belgelerin sahte olduğu belirlendi. Dil analizleri ise kişinin Irak’ın kuzeyindeki Kürt bölgesinden geldiğine işaret ediyor.

Yetkililer, bu bölgenin görece güvenli kabul edilmesi nedeniyle sınır dışı işleminin hukuken mümkün ve uygulanabilir olduğunu savunuyor.

Benzer dosyada farklı karar

Öte yandan, Gürcistan’dan gelen bir aileyle ilgili dosyada mahkeme farklı bir karar verdi. Ağır beyin hasarı bulunan oğullarının tedavisi için İsviçre’ye gelen aile, iltica gerekçesi sunmadı.

Federal Mahkeme, tıbbi durumun yeterince net olmadığını belirterek dosyanın yeniden incelenmesine karar verdi. Bu karar doğrultusunda aile geçici olarak İsviçre’de kalmaya devam edebilecek.

Siyasi baskı artıyor

Bu tür vakalar, İsviçre’de iltica sisteminin en zayıf halkalarından biri olan uygulama sürecini tartışmaya açtı. Özellikle sınır dışı kararlarının yıllarca uygulanamaması, siyasi baskıyı artırıyor.

Adalet ve Polis Bakanı Beat Jans, süreçlerin hızlandırılması için çeşitli adımlar atıldığını açıklasa da muhalefet bu önlemleri yetersiz buluyor.

Uzmanlara göre mevcut tablo, İsviçre’nin iltica sisteminde yalnızca karar almak değil, bu kararları etkin şekilde uygulamak konusunda da ciddi sorunlar yaşadığını ortaya koyuyor.

Dünya

İsrail’den ölüm cezası kararı, İsviçre’den eleştiri

Published

1 Woche ago

5 April 2026

admin

İsrail Parlamentosu (Knesset), idam cezasını yeniden uygulanabilir hale getirme kararı aldı. Bu karar uluslararası alanda tepki çekti. İsviçre Dışişleri Bakanlığı’ndan Büyükelçi Tim Enderlin, kararı “üzüntü verici” ve “geriye doğru bir adım” olarak değerlendirdi.

⚖️ Ne Oldu?

İsrail Parlamentosu, yaklaşık 60 yıldır uygulanmayan ölüm cezasını yeniden gündeme alan bir karar aldı.

Bu karar:

Ölüm cezasının kapsamını genişletiyor
İsrail’in yıllardır uyguladığı fiili moratoryumu (uygulamama durumu) sona erdirebilir

Ancak yasa henüz tamamen kesinleşmiş değil:

İsrail içinde hâlâ tartışılıyor
Mahkemeler, sivil toplum ve bazı siyasi gruplar karara karşı çıkıyor

🇨🇭 İsviçre Ne Diyor?

İsviçre Dışişleri’nden Tim Enderlin:

👉 Kararı “büyük bir üzüntüyle” karşıladıklarını söyledi
👉 Ölüm cezasının genişletilmesini “geri adım” olarak nitelendirdi

İsviçre:

2023’ten beri bu konuda İsrail ile diplomatik temas kurduğunu açıkladı
Hem Bern’de hem Tel Aviv’de girişimlerde bulundu

⚠️ İnsan Hakları ve Ayrımcılık Endişesi

İsviçre’nin en önemli kaygılarından biri:

Ölüm cezasının fiilen sadece Filistinlilere uygulanabileceği iddiası

Enderlin bu konuda:

Durumun henüz net olmadığını
Ancak eğer böyle bir ayrımcılık varsa bunun
👉 uluslararası insan hakları anlaşmalarına aykırı olacağını söyledi

İsviçre ayrıca İsrail’e:
👉 “Uluslararası yükümlülüklerine uyması gerektiğini” hatırlattı

🌍 Küresel Perspektif

Dünyada ülkelerin yaklaşık 3’te 2’si ölüm cezasını kaldırdı ya da uygulamıyor
Ancak bazı ülkelerde (özellikle İran ve Suudi Arabistan’da) idamlar artıyor

İsviçre’ye göre:
👉 Genel eğilim olumlu olsa da bazı bölgelerde kötüleşme var