İsviçre
İsviçre’de İş Bulmak Artık Eskisi Kadar Kolay Değil
Hazırlayan: İsviçre’nin Sesi Ekonomi Muhabiri Selin Türkyılmaz – Zürih, 2025
İsviçre ekonomisi hâlâ Avrupa’nın en güçlülerinden biri.
Ancak son yıllarda hem iş piyasasında hem de konut sektöründe tablo değişti.
Uzmanlara göre artık iş bulmak da kirada yaşamak da eskisine göre çok daha zor.
Üstelik bu durum, yalnızca yüksek vasıflı çalışanları değil, vasıfsız göçmenleri de etkiliyor.
💼 İş Piyasasında Rekabet Keskinleşti
Ekonomistler, İsviçre’de iş bulmanın geçmişe göre zorlaşmasını üç temel nedene bağlıyor:
yüksek nitelik beklentisi, bürokratik süreçlerin uzaması ve teknolojik dönüşüm.
🔹 Yüksek vasıf ve dil şartı
Dr. Markus Frei, Bern merkezli iş piyasası uzmanı:
“Artık sadece diplomanız değil, İsviçre iş kültürüne ne kadar adapte olduğunuz da belirleyici.
İşverenler çok dilli, yerel deneyimli ve kültürel olarak uyum sağlamış çalışanları tercih ediyor.”
Frei’ye göre, özellikle göçmen çalışanların önünde dil engeli belirginleşiyor.
Birçok iş ilanında Almanca veya Fransızca zorunluluğu aranıyor; bu da yalnızca İngilizce bilen profesyonelleri dezavantajlı hâle getiriyor.
🔹 Denk diploma ve izin süreçleri
Bir ekonomi uzmanı, İsviçre’de yabancı profesyonellerin bürokratik engellerle sık karşılaştığını belirtiyor:
“Kimi mühendis veya doktor, aylarca sadece denk belge bekliyor.
Bu, işe giriş sürecini ve motivasyonu doğrudan etkiliyor.”
Uzmanlara göre özellikle AB dışından gelen nitelikli çalışanlar,
çalışma izni ve diploma denklik sürecinde uzun beklemelerle karşılaşıyor.
Bu durum, ülkenin yüksek vasıflı iş gücü ihtiyacına rağmen bazı sektörlerde açık oluşmasına yol açıyor.
🔹 Teknolojik dönüşüm ve sektör kaymaları
Jonas Keller, Zürihli ekonomi analisti:
“Yapay zekâ ve otomasyon, bankacılık ve idari işlerde istihdamı daraltıyor.
Ancak aynı süreç bilişim, mühendislik ve sağlık alanlarında yeni iş kapıları açıyor.”
Keller’e göre dijital dönüşüm, İsviçre iş piyasasında “nitelik sıçraması” yaratıyor.
Artık sıradan pozisyonlar azalırken, dijital beceri ve teknik uzmanlık aranan başlıca kriterler haline geliyor.
🔹 Vasıfsız göçmenler için tablo daha zor
Lina Schmid, Lozan merkezli sosyal politika araştırmacısı:
“Vasıfsız göçmenler için iş bulmak her geçen yıl daha zorlaşıyor.
Özellikle temizlik, inşaat ve restoran hizmetleri gibi alanlarda yoğun rekabet var.
İşverenler artık bu pozisyonlarda bile temel Almanca veya Fransızca bilgisi istiyor.”
Schmid’e göre, pandemi sonrası dönemde vasıfsız işlerde yerel iş gücü tercihleri arttı.
Bu da geçici veya düşük eğitimli göçmenlerin iş bulma süresini uzatıyor.
Bazı kantonlarda belediyeler, bu grupların istihdam edilebilmesi için uyum kursları ve kısa mesleki eğitimler düzenliyor.
🔍 Genel Sonuç
Uzmanlar, İsviçre’de iş bulmanın hâlâ mümkün olduğunu ancak şartların ağırlaştığını vurguluyor.
Bir diploma artık yeterli değil; dil, uyum ve deneyim birleşimi yeni dönemin altın anahtarı.
Vasıfsız göçmenler içinse, dil öğrenimi ve geçici iş fırsatları dışında seçenekler giderek daralıyor.
🏠 Kira ve Yaşam Giderleri Tarihi Zirvede
Uzmanların ortak görüşü, İsviçre’de yaşam maliyetlerinin son yıllarda ciddi biçimde arttığı yönünde.
Kira fiyatları 20 yılın en yüksek seviyesine ulaştı.
2024 verilerine göre ülke genelinde kiralar son 20 yılda %30’un üzerinde artış gösterdi.
M. Lutz, Neue Zürcher Zeitung ekonomi editörü:
“Konut arzı dar, talep yüksek.
Özellikle Zürih, Cenevre ve Basel’de kiralık ev bulmak artık piyango gibi.”
📈 Neden Bu Kadar Arttı?
Uzmanlar kira artışının üç temel nedeni üzerinde birleşiyor:
- Yeni konut inşaatlarının yavaşlaması,
- Nüfus artışı ve göçmen talebinin sürmesi,
- Yükselen faiz oranlarının mülk sahiplerini kiraları artırmaya yöneltmesi.
Bugün büyük şehirlerde ortalama 2 odalı dairelerin kira aralıkları şöyle:
- Zürih: 2.200 – 2.800 CHF
- Cenevre: 2.000 – 2.600 CHF
- Bern: 1.600 – 2.000 CHF
Elektrik, ulaşım, sağlık sigortası ve gıda harcamaları da eklendiğinde,
tek başına yaşayan bir kişinin aylık ortalama yaşam maliyeti 4.000–5.000 Frank’a çıkıyor.
🔔 Genel Değerlendirme
Birçok ekonomi yazarı, İsviçre’nin artık “yüksek refah ama artan maliyetler ülkesi” haline geldiği görüşünde.
İş bulmak hâlâ mümkün; fakat daha fazla çaba, uyum ve sabır gerektiriyor.
Yaşam kalitesi yüksek, ancak pahalılaşma günlük yaşamın değişmez gerçeği haline geldi.
Selin Türkyılmaz, İsviçre’nin Sesi ekonomi muhabiri:
“İsviçre hâlâ fırsatlar ülkesi, ama artık o fırsatlara ulaşmak eskisi kadar kolay değil.
İsviçre
CHP İsviçre Birliği Adalet ve Demokrasi Mitingi Düzenledi
Zürih’te düzenlenen Adalet ve Demokrasi Mitingi’nde konuşan CHP İsviçre Birlik Başkanı Ersoy Orak, parti iradesine yönelik girişimlere tepki göstererek demokrasi, hukuk ve halkın iradesi vurgusu yaptı.
CHP İsviçre Birliği tarafından düzenlenen Adalet ve Demokrasi Mitingi yoğun katılımla gerçekleştirildi. CHP İsviçre Birliği Başkanı Ersoy Orak’ın verdiği bilgiye göre mitinge yaklaşık 350 kişi katıldı. Etkinlikte konuşan Orak, katılımcılara teşekkür ederek demokrasi, hukuk devleti ve halk iradesinin önemine vurgu yaptı.
Konuşmasında CHP’nin iradesine yönelik müdahale girişimlerini eleştiren Orak, “Bu bir hukuk meselesi değildir, bu bir irade gaspı girişimidir” dedi. CHP’nin halkın ve örgütün partisi olduğunu belirten Orak, partinin mahkeme kararlarıyla şekillendirilemeyeceğini ifade etti.
“Mutlak butlan” tartışmalarına da değinen Orak, bu girişimlerin CHP’nin iradesine vurulmak istenen siyasi bir zincir olduğunu belirterek, “Ama o zincirler kırılacaktır. Bizim Genel Başkanımız Özgür Özel’dir” ifadelerini kullandı.
Türkiye’nin gündeminin ekonomik sorunlar ve halkın yaşadığı sıkıntılar olduğunu söyleyen Orak, emeklilerin, işçilerin ve gençlerin yaşadığı sorunlara dikkat çekti. Seçilmişlerin, delegelerin ve örgüt iradesinin yanında olduklarını vurgulayan Orak, demokrasi mücadelesinin kararlılıkla sürdürüleceğini dile getirdi.
Konuşmasının sonunda Cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu başta olmak üzere cezaevlerinde bulunan siyasetçilere ve belediye başkanlarına selam gönderen Orak, “Bu mücadele koltuk mücadelesi değil, demokrasi mücadelesidir. Saray değil halk kazanacak, seçilmişler kazanacak” dedi.
Miting, “Hak, Hukuk, Adalet” sloganları eşliğinde sona erdi.
Gündem
Göç Sorunu Var, Ama Çözüm Nüfus Sınırı Değil
Göç Sorunu Var, Ama Çözüm Nüfus Sınırı Değil
İsviçre’de nüfusu 10 milyonla sınırlandırmayı hedefleyen referandumun reddedilmesinin ardından siyasi partilerden peş peşe açıklamalar geldi. Oylama sonucunun açıklanmasının ardından hem referanduma karşı çıkan partiler hem de girişimi destekleyen çevreler değerlendirmelerde bulundu.
Sosyal Demokrat Parti (SP), sonucun halkın göçmen karşıtı politikalara destek vermediğini gösterdiğini belirtti. Parti yetkilileri, ülkede yaşanan konut sıkıntısı, yükselen kira fiyatları ve altyapı üzerindeki baskının gerçek sorunlar olduğunu kabul ederken, bu problemlerin nüfusa üst sınır getirerek çözülemeyeceğini savundu. SP’ye göre çözüm, daha fazla konut üretimi, güçlü kamu yatırımları ve sosyal politikaların geliştirilmesinden geçiyor.
Merkez Parti (Die Mitte) ve Hür Demokrat Parti (FDP) ise İsviçre ekonomisinin nitelikli iş gücüne ihtiyaç duyduğunu vurguladı. Parti temsilcileri, sağlık, bakım, teknoloji ve mühendislik sektörlerinde yaşanan personel eksikliğine dikkat çekerek katı göç kısıtlamalarının ekonomik büyümeyi olumsuz etkileyebileceğini ifade etti. Yapılan açıklamalarda, İsviçre’nin refah seviyesinin korunabilmesi için kontrollü ve ihtiyaç odaklı göç politikalarının önemine işaret edildi.
Yeşiller ile Yeşil Liberaller (GLP) de referandum sonucunu memnuniyetle karşıladıklarını açıkladı. Her iki parti de artan nüfusun ulaşım, çevre ve şehir planlaması üzerinde baskı oluşturduğunu kabul etmekle birlikte, çözümün göçü durdurmak olmadığını belirtti. Açıklamalarda sürdürülebilir kentleşme, toplu taşıma yatırımları ve çevre dostu büyüme politikalarının ön plana çıkarılması gerektiği vurgulandı.
Referandumun mimarı olan İsviçre Halk Partisi (SVP) ise sonuçtan duyduğu hayal kırıklığını dile getirdi. Parti yetkilileri, göç kaynaklı sorunların ortadan kalkmadığını ve konut piyasası, ulaşım altyapısı ile kamu hizmetleri üzerindeki baskının önümüzdeki yıllarda daha da artabileceğini savundu. SVP, referandum reddedilmiş olsa da göç konusunun siyasi gündemde kalmaya devam edeceğini açıkladı.
Siyasi gözlemciler ise referandum sonucunun göç konusundaki endişelerin ortadan kalktığı anlamına gelmediğini belirtiyor. Uzmanlara göre seçmenler, nüfus artışı ve göçün yarattığı baskıları kabul etmekle birlikte, bu sorunların çözümünün nüfusa üst sınır koymak olmadığı yönünde görüş bildirdi. Analistler, sonuçların İsviçre toplumunun göç konusunda daha dengeli ve pragmatik çözümler aradığını gösterdiğini değerlendiriyor.
Referandumun ardından başlayan tartışmaların önümüzdeki dönemde konut politikaları, altyapı yatırımları, iş gücü ihtiyacı ve göç yönetimi başlıkları etrafında devam etmesi bekleniyor.
Gündem
Yanınızda Ne Kadar Eşya Götürebilirsiniz?
Yaz sezonunun başlamasıyla birlikte milyonlarca gurbetçi Türkiye yolculuğu için hazırlıklara başladı. Ancak bavullar hazırlanırken en çok merak edilen konular arasında gümrük kuralları ve yolcu beraberinde götürülebilecek ürünlere ilişkin limitler yer alıyor. Ticaret Bakanlığı’nın yolcu muafiyetlerine ilişkin düzenlemelerine göre çikolata, kahve, sigara, alkol ve hediyelik eşyalarda belirli muafiyet ve miktar sınırları uygulanıyor.
Çikolata ve Şekerlemede 2 Kilograma Kadar Hak
Türkiye’ye seyahat eden yolcular, kişi başına toplam 2 kilograma kadar çikolata ve şekerleme ürünü götürebiliyor. Bu hak, 1 kilogram çikolata ve 1 kilogram şekerleme şeklinde kullanılabileceği gibi, toplam 2 kilogramı aşmamak şartıyla tek bir ürün grubuna da ayrılabiliyor.
Çay ve Kahvede Sınır Var
Yolcuların beraberinde getirebileceği gıda ürünleri arasında;
- 1 kilogram çay,
- 1 kilogram kahve veya çözünebilir kahve,
yer alıyor.
Hediyelik Eşyada 430 Euro Muafiyet
Ticari amaç taşımayan ve kişisel kullanım ya da hediye niteliği taşıyan eşyalar için kişi başına 430 euroya kadar gümrük muafiyeti uygulanıyor. 15 yaş altındaki yolcular için ise bu sınır 150 euro olarak belirlenmiş durumda.
Limitin aşılması halinde, belirli şartlar çerçevesinde vergi uygulanabiliyor.
Sigara ve Alkollü İçecek Limitleri
18 yaşını dolduran yolcular için uygulanan muafiyetler kapsamında;
- 600 adet sigara (3 karton),
- 100 adet sigarillo,
- 50 adet puro,
- 250 gram kıyılmış tütün,
- 250 gram pipo tütünü,
getirilebiliyor.
Alkollü içeceklerde ise;
- Yüzde 22’nin üzerinde alkol içeren içkilerden 1 litre,
- Yüzde 22’nin altında alkol içeren içkilerden 2 litre
sınırı uygulanıyor.
Elektronik Eşyalarda Adet Sınırı
Yolcuların kişisel kullanım amacıyla;
- 1 televizyon,
- 1 kamera ve 1 fotoğraf makinesi,
- 1 dizüstü veya masaüstü bilgisayar,
- 1 oyun konsolu,
- Mevzuatta belirtilen şartlar dahilinde 1 cep telefonu
getirmesine izin veriliyor.
Yetkililerden Uyarı
Yetkililer, özellikle yaz döneminde artan yolcu yoğunluğu nedeniyle Türkiye’ye seyahat edecek vatandaşların güncel gümrük kurallarını kontrol ederek yola çıkmalarını tavsiye ediyor. Belirlenen limitlerin aşılması durumunda ürünlere el konulması veya ek vergi uygulanması söz konusu olabiliyor.
Ticaret Bakanlığı, yolcuların mağduriyet yaşamamaları için seyahat öncesinde güncel yolcu muafiyetleri listesini incelemelerini öneriyor.
Havalimanlarındaki duty free mağazalarından alışveriş yapan yolcular için de belirli limitler uygulanıyor. Türkiye’ye giriş yapan yolcular kişi başına;
- 3 karton sigara,
- 1 litre yüksek alkollü içki veya 2 litre düşük alkollü içki,
- 600 ml parfüm,
- 5 adet kozmetik veya cilt bakım ürünü,
- 1 kilogram kahve,
- 1 kilogram çay,
- Toplam 2 kilogram çikolata ve şekerleme
satın alabiliyor.
Yetkililer, duty free alışveriş hakları ile genel gümrük muafiyetlerinin farklı uygulamalar olduğunu hatırlatarak, yolcuların hem alışveriş limitlerini hem de yolcu beraberindeki eşya kurallarını dikkate almaları gerektiğini belirtiyor.
-
Gündem1 Jahr agoTELEGRAM’DA ŞOK EDEN GRUPLAR: TECAVÜZ AĞLARI VE K.O. DAMLALARI
-
Ekonomi2 Jahren agoİsviçre’de Maaş Dengesi: Ortalama bir Kişinin Maaşı 6788 CHF
-
E-Dergi2 Jahren agoİsviçre’nin Sesi Şubat 2024
-
İsviçre2 Jahren agoDünyanın En İyi Sağlık Kurumları: İlk 250 Hastane Sıralamasında İsviçre’den 10 Hastane
-
Yaşam2 Jahren agoKıskanç Kaynana Belirtileri: Gözden Kaçırmamanız Gereken 10 İşaret
-
Gündem2 Jahren agoERDOĞAN KARŞITI PAYLAŞIMLARI SIĞINMA BAŞVURUSUNDA HAKLI GEREKÇE OLARAK GÖRÜLMEDİ
-
Dünya2 Jahren agoMETA’NIN COVİD-19 AŞILARIYLA İLGİLİ YANILTICI BİLGİ KARARI: İFADE ÖZGÜRLÜĞÜNÜ KISITLIYOR MU?
-
Gündem2 Jahren agoTÜRKİYE’DEN GELEN SIĞINMA BAŞVURULARINA GETİRİLEN SERT UYGULAMALARA TEPKİ


