İsviçre
İsviçre’de Dil Haritasında Büyük Değişim: Artık İkinci Sırada Arnavutça Var
İsviçre’nin dil haritasında son dönemde önemli bir değişim yaşandı: Arnavutça, uzun yıllar Portekizce’nin ardından gelen ikinci en yaygın yabancı dil olarak kabul edilirken, son verilere göre bu sıralamada Arnavutça zirveye oturdu. Federal İstatistik Ofisi’nin yayımladığı son araştırmalar, bu çarpıcı değişimin altını çizdi.
Zamanla, İsviçre’de Portekizce, İngilizce’den sonra en çok konuşulan ikinci dil olarak öne çıkıyordu. Ancak Federal İstatistik Ofisi’nin güncel verilerine göre, artık İsviçre’de Arnavutça ana dil olarak tercih edilen dil konumunda. Ülkedeki sürekli ikamet eden nüfusun 292,700’den fazlası artık Arnavutça’yı ana dili olarak tercih ediyor, bu da toplam nüfusun %3,4’üne denk geliyor.
Bu araştırmada “ana dil” terimi, sadece kişinin annesinin dili olarak değil, katılımcıların düşünme ve iletişim kurma becerilerinin en yüksek olduğu dil olarak kabul ediliyor. Ancak bu değişikliğe rağmen, İngilizce hala kesin bir şekilde en yaygın yabancı dil olarak kalıyor. İngilizce konuşanların çoğunluğu, birinci nesil göçmenler ve göçmen kökenli olmayan İsviçrelilerden oluşuyor.
İlginç bir şekilde, Portekizce hala evde en çok konuşulan dil olma özelliğini sürdürüyor. 15 yaşından büyük sürekli olarak İsviçre’de yaşayan nüfusun yaklaşık %3,6’sı Portekizce konuşurken, %3,3’ü Arnavutça’yı tercih ediyor.
Zürih, Winterthur, Basel ve St. Gallen gibi şehirlerde Arnavutça özellikle yaygın. Portekizce, 2022 yılında ülke genelinde en çok konuşulan üçüncü dil olarak yer alırken, onu İspanyolca ve Sırpça ya da Hırvatça izliyor.
Bu dil değişimi, İsviçre toplumunun çeşitliliğinin ve dinamiğinin arttığını gösteriyor. Federal İstatistik Ofisi’nin verilerine göre, en çok İngilizce konuşulan kanton Zürih’tir. İsviçre’nin ekonomik, kültürel ve eğitim merkezlerinden biri olan Zürih, uluslararası şirketlerin ve üniversitelerin yoğun olduğu bir bölgedir. Bu da İngilizce konuşan nüfusun yoğun olduğu bir yer olmasını sağlar.
İsviçre’de en çok yabancı dil konuşulan kantonlar arasında Zürih, Cenevre, Vaud ve Basel-Stadt ve Zug olarak öne çıkıyor. Bu kantonlardan özellikle Zug ve Zürih Uluslararası şirketlerin hakim olduğu şehirler. Bu bölgeler aynı zamanda farklı kültürlere ve dillere maruz kalmanın en yaygın olduğu bölgeler.


İsviçre
Migros “Save Food” Ürün Serisini Başlattı: Gıda İsrafına Karşı Yeni Adım
ZÜRİH – İsviçre’nin önde gelen perakende zincirlerinden Migros, gıda israfını azaltmak amacıyla “Save Food” adlı yeni bir ürün serisini piyasaya sürdü. Şirketten pazartesi günü yapılan açıklamada, yeni ürün hattının görsel standartlara uymayan meyve ve sebzeleri kapsadığı bildirildi.
Migros, “Save Food” serisiyle hem gıda atığını azaltmayı hem de tarım sektörünü desteklemeyi ve tüketicilerde farkındalık oluşturmayı hedefliyor. Açıklamada, söz konusu ürünlerin düzensiz şekiller, küçük boyutlar ya da hava koşullarına bağlı yüzey kusurları gibi nedenlerle standart ürünlerden ayrışabileceği; ancak tat ve besin değeri açısından herhangi bir farklılık taşımadığı vurgulandı.
Yeni ürün serisinin ilk aşamasında İsviçre menşeli patatesler satışa sunulacak. Migros, 2025 yılındaki iyi hasat nedeniyle özellikle patateslerin bu uygulama için uygun olduğunu belirtti. Ürünlerin mağazalara hangi tarihte ulaşacağı ve satış fiyatlarına ilişkin ise henüz ayrıntı paylaşılmadı.
Migros’un 2024 yılı faaliyet raporuna göre şirketin gıda atığı oranı yüzde 1,18 seviyesinde gerçekleşti. Bu atıkların büyük bölümünün hayvan yemi ya da biyogaz üretiminde değerlendirildiği, yalnızca binde birlik kısmın imha edildiği ifade edildi.
Migros’un en büyük rakibi Coop ise benzer bir uygulamayı 2013 yılında “Ünique” markasıyla başlatmıştı. Coop, 2024 yılında yaklaşık 3 bin 20 ton meyve ve sebzeyi bu yolla kurtardığını açıklamıştı.
Federal Çevre Dairesi’nin (Bafu) verilerine göre İsviçre’de her yıl üretimden tüketime kadar olan süreçte yaklaşık 2,8 milyon ton gıda kaybı yaşanıyor. Bu miktar kişi başına yılda yaklaşık 310 kilogram önlenebilir gıda kaybına karşılık geliyor. Federal Hükümet, gıda israfına karşı eylem planı kapsamında 2030 yılına kadar önlenebilir kayıpları 2017 seviyesine kıyasla yarıya indirmeyi hedefliyor. Migros da bu hedefi desteklediğini duyurdu.
İsviçre
Anket: İsviçrelilerin Çoğunluğu 5 Rappenlik (5 Kuruşluk) Madeni Paranın Kaldırılmasını İstiyor
ST. GALLEN – İsviçre’de yapılan bir kamuoyu araştırmasına göre, halkın çoğunluğu 5 rappenlik (5 kuruşluk) madeni paranın tedavülden kaldırılmasını destekliyor. Ancak nakit para kullanımına yönelik genel eğilim güçlü şekilde devam ediyor.
St. Gallen Üniversitesi’nin (HSG) Edelmetaller Araştırması kapsamında, değerli madenler şirketi Philoro ile iş birliği içinde gerçekleştirilen ankete göre, katılımcıların yüzde 54’ü 5 rappenlik madeni paranın kaldırılmasından yana görüş bildirdi.
Philoro İsviçre CEO’su Christian Brenner, desteğin özellikle Ticino ve Fransızca konuşulan İsviçre bölgelerindeki belirgin eğilimden kaynaklandığını ifade etti. Ankete göre Ticino’da katılımcıların yüzde 80’i en küçük madeni para biriminin kaldırılmasını desteklerken, bu oran Fransızca konuşulan bölgelerde yüzde 68 olarak ölçüldü. Almanca konuşulan bölgelerde ise görüşlerin daha dengeli olduğu belirtildi.
Öte yandan, nakit paraya olan bağlılığın sürdüğü kaydedildi. Araştırma, tamamen nakitsiz bir yaşamı mümkün görenlerin oranının azaldığını ortaya koydu. Son ankette katılımcıların yalnızca yüzde 11,2’si nakit paranın tamamen kaldırılmasını desteklediğini belirtti. Bu oran 2024’te yüzde 12,4, 2023’te ise yüzde 28 seviyesindeydi.
Sonuçlar, gençlerin nakitsiz ödeme yöntemlerine daha açık olduğunu gösterdi. Eğitim ve gelir seviyesi yüksek bireylerin de madeni para ve banknot kullanımını daha kolay bırakabildiği ifade edildi.
St. Gallen Üniversitesi Pazarlama ve Müşteri İçgörüsü Enstitüsü tarafından Temmuz–Eylül 2025 döneminde çevrim içi olarak gerçekleştirilen ankete, Almanca, Fransızca ve İtalyanca konuşulan bölgelerden toplam 3 bin 12 yetişkin katıldı. Çalışmanın örnekleminin temsili nitelik taşıdığı bildirildi.
İsviçre
Zürih’te Camiye Yumurtalı Saldırı
ZÜRİH – Zürih’in Oerlikon semtinde bulunan Mimar Sinan Camii geçtiğimiz hafta yumurtalı saldırının hedefi oldu. Cami binasının giriş kapısına çiğ yumurta atıldığı, olayın ardından cami çevresinde de benzer vakaların yaşandığı bildirildi. Olay, hem cemaatte hem de sosyal medyada tepkiye yol açtı.
Görgü tanıklarının aktardığına göre, kimliği belirsiz kişi ya da kişiler cami binasının kapısına bir kutu dolusu çiğ yumurta fırlattı. Giriş kısmında yumurta kalıntılarının görüldüğü fotoğraflar sosyal medyada da paylaşıldı.
Zürih Şehir Polisi, olaydan haberdar olduklarını açıkladı. Polis sözcüsü Pascal Siegenthaler, olayın kendilerine bildirildiğini ve şehir bünyesindeki “Brückenbauer” biriminin cami yetkilileriyle temas halinde olduğunu belirtti. Maddi hasar oluşmadığı için cami yönetiminin resmi şikâyette bulunmadığı kaydedildi.
Zürih Belediyesi’ne bağlı Brückenbauer birimi, farklı kültürler arasında karşılıklı saygıyı teşvik etmeyi ve topluluklar arası sorunlarda arabuluculuk yapmayı amaçlıyor. Olay, kentte birlikte yaşama kültürü ve güvenlik konularını yeniden gündeme taşıdı.
-
Gündem1 yıl önceTELEGRAM’DA ŞOK EDEN GRUPLAR: TECAVÜZ AĞLARI VE K.O. DAMLALARI
-
Ekonomi2 yıl önceİsviçre’de Maaş Dengesi: Ortalama bir Kişinin Maaşı 6788 CHF
-
E-Dergi2 yıl önceİsviçre’nin Sesi Şubat 2024
-
İsviçre2 yıl önceDünyanın En İyi Sağlık Kurumları: İlk 250 Hastane Sıralamasında İsviçre’den 10 Hastane
-
Yaşam2 yıl önceKıskanç Kaynana Belirtileri: Gözden Kaçırmamanız Gereken 10 İşaret
-
Gündem1 yıl önceERDOĞAN KARŞITI PAYLAŞIMLARI SIĞINMA BAŞVURUSUNDA HAKLI GEREKÇE OLARAK GÖRÜLMEDİ
-
Dünya1 yıl önceMETA’NIN COVİD-19 AŞILARIYLA İLGİLİ YANILTICI BİLGİ KARARI: İFADE ÖZGÜRLÜĞÜNÜ KISITLIYOR MU?
-
Gündem1 yıl önceTÜRKİYE’DEN GELEN SIĞINMA BAŞVURULARINA GETİRİLEN SERT UYGULAMALARA TEPKİ


