İsviçre’de yürütülen bir araştırma, Telegram platformunda kurulan gruplarda çok sayıda kadın ve influencer’a ait sahte pornografik içeriklerin (deepfake) paylaşıldığını ortaya koydu. Olay, kamuoyunda geniş yankı uyandırdı.

Tamedia gazetelerinin araştırmasına göre, Temmuz 2024’ten bu yana faaliyet gösteren en az iki Telegram grubunda İsviçreli kadınlara ait en az 72 deepfake içerik paylaşıldı. Söz konusu içeriklerin, sosyal medyada paylaşılan fotoğraf ve videoların yapay zeka ile manipüle edilmesiyle üretildiği belirtildi.

📱 Gruplar herkese açıktı

Araştırmada, bu gruplara internet aramaları üzerinden kolayca ulaşılabildiği ve yüzlerce kullanıcının aktif olarak içerik paylaştığı ifade edildi. Mesajların büyük bölümünün İsviçre Almancası olması, kullanıcıların ağırlıklı olarak Almanca konuşulan bölgelerden olduğunu gösterdi.

Uzmanlara göre, yapay zeka teknolojilerindeki gelişmeler deepfake içeriklerin daha kolay ve gerçekçi şekilde üretilmesine imkan tanıyor. Bu durum, özellikle kadınları hedef alan dijital istismar riskini artırıyor.

⚖️ Mağdurlar hukuki yollara başvurdu

Haberde görüşlerine yer verilen bazı influencer’lar, kendilerine ait görüntülerin izinsiz şekilde kullanıldığını belirterek suç duyurusunda bulundu. Mağdurlar, yaşananları “aşağılayıcı” ve “rahatsız edici” olarak nitelendirdi.

Ayrıca benzer içeriklerin daha önce farklı platformlarda da paylaşıldığı, ancak Telegram’daki grupların uzun süre aktif kaldığı ifade edildi.

🛑 Telegram grupları kaldırıldı

Telegram yetkilileri, söz konusu grupların basında yer alan araştırmanın ardından platformdan kaldırıldığını açıkladı. Şirket, zararlı içeriklerin tespiti ve kaldırılması için sistemlerin aktif olarak çalıştığını bildirdi.

⚖️ Hukuki süreçte zorluklar

Uzmanlar, anonim platformlarda kullanıcıların tespit edilmesinin zor olduğuna dikkat çekiyor. Mevcut İsviçre hukukuna göre bu tür eylemler kimlik kötüye kullanımı, hakaret veya veri koruma ihlali kapsamında değerlendirilebiliyor.

Ancak hukukçular, deepfake teknolojisine özel düzenlemelerin yetersiz olduğunu ve yasal çerçevenin güncellenmesi gerektiğini vurguluyor.

İsviçre’de çalışanların maaşları 2025 yılında belirgin şekilde artarken, düşük enflasyonun da etkisiyle son yılların en güçlü reel gelir artışı yaşandı.

Federal İstatistik Ofisi’nin (BFS) açıkladığı verilere göre, ülkede nominal maaşlar 2025 yılında ortalama yüzde 1,8 oranında yükseldi. Aynı dönemde yıllık enflasyonun sadece yüzde 0,2 seviyesinde kalması, çalışanların alım gücünde kayda değer bir artış sağladı.

Bu gelişmeyle birlikte reel maaşlar ortalama yüzde 1,6 oranında arttı. BFS, bunun 2009 yılından bu yana kaydedilen en güçlü reel maaş artışı olduğunu belirtti.

📊 Önceki yıllara göre toparlanma

2024 yılında reel maaş artışı yalnızca yüzde 0,7 seviyesinde kalmıştı. Öncesindeki üç yıl boyunca ise çalışanların alım gücünde düşüş yaşanmıştı. 2025 verileri, bu açıdan önemli bir toparlanmaya işaret ediyor.

BFS’nin daha önceki tahminlerinde maaş artışının yüzde 2 seviyesinde olacağı öngörülmüş, ancak nihai veriler bu oranın biraz altında gerçekleştiğini ortaya koydu.

💰 Reel maaş ne anlama geliyor?

Nominal maaş, çalışanların elde ettiği brüt ücret artışını ifade ederken, reel maaş ise enflasyon etkisi düşüldükten sonra kalan gerçek alım gücünü gösteriyor.

Örneğin maaşların yüzde 5 arttığı bir ortamda fiyatların yüzde 2 yükselmesi durumunda, reel artış yüzde 3 olarak hesaplanıyor.

İsviçre’de artan konut sıkıntısı nedeniyle hükümet, yabancıların gayrimenkul edinimine yönelik kuralları sıkılaştırmayı planlıyor. Federal Hükümet (Bundesrat), bu kapsamda Lex Koller düzenlemesinde değişiklik öngören taslak için istişare sürecini başlattı.

Hazırlanan düzenlemeye göre, Avrupa Birliği dışındaki ülkelerden gelen kişiler (üçüncü ülke vatandaşları), İsviçre’de birincil konut satın almak için artık izin almak zorunda olacak. Ayrıca, bu kişiler ülkeyi terk etmeleri halinde satın aldıkları konutu iki yıl içinde satmakla yükümlü tutulacak.

Tatil konutlarına da sınırlama

Planlanan değişiklikler yalnızca ana konutlarla sınırlı değil. Yabancıların tatil konutları ve apart otel tipi gayrimenkuller satın almasına yönelik kısıtlamaların da artırılması öngörülüyor.

Bu kapsamda:

• Kantonlara ayrılan yıllık izin kontenjanlarının azaltılması

• Yabancılar arasında yapılan satışların da kontenjana dahil edilmesi

planlanıyor. Mevcut uygulamada, örneğin bir Alman vatandaşının bir Fransız vatandaşına yaptığı satış kontenjanı etkilemezken, yeni düzenlemede bu tür işlemler de sınırlamaya tabi olacak.

Ticari gayrimenkulde yeni kurallar

Hükümet, yabancıların ticari gayrimenkul edinimine ilişkin kuralları da sıkılaştırmayı hedefliyor. Buna göre, yabancıların sadece yatırım amacıyla mülk satın almasının önüne geçilmesi planlanıyor.

Yabancı yatırımcıların, satın aldıkları ticari gayrimenkulleri kiraya verme veya gelir elde etme amacıyla edinmelerine sınırlama getirilecek. Ancak mülkün doğrudan kendi ticari faaliyetleri için kullanılması halinde bu tür alımlar izin gerektirmeden mümkün olmaya devam edecek.

Gayrimenkul fonlarına da kısıtlama

Taslak düzenleme, yabancıların konut ağırlıklı gayrimenkul şirketleri ve emlak fonlarına yatırımını da sınırlamayı öngörüyor. Buna göre, borsada işlem gören konut şirketlerine ait hisselerin ve emlak fonlarının yabancılar tarafından satın alınması büyük ölçüde kısıtlanacak.

Konut arzını koruma hedefi

Hükümet, söz konusu adımların temel amacının İsviçre’de sınırlı olan konut arzını korumak ve yerel halkın erişimini kolaylaştırmak olduğunu belirtiyor.

Planlanan düzenlemeler, daha önce halk oylamasında reddedilen “10 milyonluk İsviçre” girişiminin ardından alınan tamamlayıcı önlemler arasında yer alıyor.

Taslak üzerindeki istişare sürecinin tamamlanmasının ardından nihai düzenlemenin şekillenmesi bekleniyor.